سهماههی اول با این هفته تمام میشود. برای بسیاری از زنان همینجا «دورهی طلایی» بارداری شروع میشود: ویار کمتر، انرژی بیشتر و هنوز شکمی که دستوپاگیر نباشد. جنینتان حالا به اندازهی یک هلو است و ۱۳ هفته سخت کار کرده تا از یک نقطه به این موجود کامل برسد.
رشد و تکامل جنین در هفته 13
تارهای صوتی شکل میگیرند، رگهای خونی و اندامها رشد میکنند و اثر انگشت منحصربهفرد جنین روی نوک انگشتانش نقش میبندد. سر هنوز بزرگ است اما بدن در حال همگام شدن با آن است. پانکراس انسولین میسازد و کبد صفرا. اگر جنین دختر باشد، تخمدانهایش همین حالا تخمکهای اولیهی تمام عمر آیندهاش را در خود دارند.
تغییرات بدن و حال مادر
انرژی بهتر شده، ولی ممکن است هنوز ترشحات واژینال، نفخ، سردرد یا سرگیجه داشته باشید. شکم کمی برآمده میشود. پوست ممکن است لکههای تیرهی کوچک (ملاسما) پیدا کند و رگها در پا بیشتر به چشم بیایند. درد کوتاه یا کشیدگی کنار شکم که با تغییر حالت بدن میآید معمولاً مربوط به رباطهای رحم است.
آزمایشها، نکات و هشدارهای این هفته
آزمایشها و بررسیهای این هفته
- آخرین فرصت سونوگرافی NT تا ۱۳ هفته و ۶ روز
- اگر غربالگری سهماههی اول پرخطر بود، مشاورهی ژنتیک و NIPT یا آمنیوسنتز (از هفتهی ۱۵ به بعد)
- معاینهی دندان و در صورت نیاز آزمایش کمخونی (CBC و فریتین)
نکات مهم این هفته
- از ضدآفتاب با SPF بالا استفاده کنید تا ملاسما شدت نگیرد.
- برای خواب، به پهلو بخوابید و بالش بین پاها بگذارید.
- رژیم متنوع و سرشار از کلسیم (لبنیات، سبزی برگدار، کنجد) داشته باشید.
چه زمانی سریع به پزشک مراجعه کنیم؟
خونریزی واژینال مثل پریود یا همراه با لخته، دردِ شدید و یکطرفهی شکم یا لگن (بهویژه همراه با سرگیجه و غش)، تب بالای ۳۸ درجه، استفراغ شدید که نمیگذارد مایعات بخورید یا سوزش شدید ادرار را جدی بگیرید و همان روز پیگیری کنید.
پرسشهای پرتکرار
اگر هنوز تهوع دارم چه کنم؟
ویار گاهی تا هفتهی ۱۶ یا حتی بیشتر ادامه دارد. اگر مثل قبل است و کنترلپذیر، عادی است. اگر شدید شد، داروهای امن (مثل دوکسیلامین/پیریدوکسین) با نظر پزشک وجود دارد.
از چه زمانی میتوانم رابطهی جنسی داشته باشم؟
اگر بارداری بدون عارضه است و پزشک منع نکرده، رابطهی جنسی در تمام دوران بارداری بیخطر است. با خونریزی، سابقهی زایمان زودرس یا جفت سر راهی باید با پزشک مشورت کرد.
